Nguồn gốc lễ hội Nghinh Ông Phan Thiết

Lễ hội Nghinh Ông được xem như là một trong những lễ hội lớn nhất của người dân ở khu vực vùng biển Phan Thiết. Nguồn gốc của lễ hội chính là từ nghi lễ cầu ngư của người dân thường được tổ chức hai năm một lần.

Lễ hội này không chỉ đơn thuần là một nét đẹp văn hoá mà còn là nơi chứa đựng tín ngưỡng dân gian của người dân nơi đây với mong ước có được cuộc sống êm đẹp, ra khơi thu được nhiều thành quả tốt đẹp, với sóng yên biển lặng và cầu bình an cho người dân ở đây.

Theo sử sách, những người Hoa di cư sang Việt Nam thiết kế và xây dựng nên nội miếu từ những năm 1788. Từ đó hình thành nên nét phong tục, tập quán riêng, góp phần làm phong phú thêm trong cộng đồng người dân Phan Thiết, Bình Thuận. Quan Công ở Chùa Ông Phan Thiết hay còn có tên gọi khác là Quan Thánh Đế Quân được người dân thờ cúng. Đây là đặc trưng cơ bản nhất trong văn hoá của người Hoa ở Phan Thiết, hướng tới Chân Thiện Mỹ, một cuộc sống tốt đẹp hơn trong tương lai.

Chùa được xây dựng theo lối kiến trúc đền miếu, từ kết cấu cho đến tổng thể đậm tính nghệ thuật, với cách phối màu theo kiểu truyền thống gồm nhiều gian thờ.

Thời gian diễn ra lễ hội Nghinh Ông Phan Thiết

Lễ hội Nghinh Ông diễn ra hai năm một lần, thời gian thường vào hạ tuần tháng 7 âm lịch. Theo quan niệm của người Hoa, tháng 7 âm lịch là thời gian để con người báo hiếu với tổ tiên, thánh thần. Thông thường, lễ hội sẽ diễn ra trong vòng 3 ngày và được tổ chức theo nghi thức truyền thống.

Trong đó, nghi thức Nghinh Ông sẽ xuất du qua các tuyến đường trong thành phố Phan Thiết với sự tham gia của đông đảo người dân. Người ta cho rằng những nơi mà Nghinh Ông đi qua sẽ mang lại nhiều may mắn cho ngư dân, lễ hội này cũng là một phương tiện giúp cho thành phố Phan Thiết quảng bá hình ảnh du lịch của mình cho du khách trong nước và trên khắp năm châu.

Xem thêm: Homestay biệt thự Phan Thiết

Các hoạt động chính trong lễ hội Nghinh Ông Phan Thiết

Như chúng ta đã biết, bất cứ lễ hội nào của dân tộc, phần thể hiện rõ nhất bản sắc cũng như ý nghĩa chính là phần lễ. Nếu không có phần lễ thì phần hội sau đó sẽ không còn nhiều ý nghĩa.

Cụ thể, phần lễ bao gồm các nghi thức giúp cho người dân tưởng nhớ đến những người anh hùng dân tộc, những bậc thần tiên có công lớn với đất nước hay làng xã, đồng thời cũng là sự thờ phụng của người dân đối với những vị thần được thờ trong đền, miếu hay chùa.

Đặc biệt, vào lễ giao thừa, hàng ngàn người ở Phan Thiết kể cả người Hoa và người Việt đều đổ ra khắp mọi nẻo đường để tham gia theo phong tục xưa. Đây là dịp giúp bà con có cơ hội viếng chùa, hái lộc, cầu cho cuộc sống bình an, làm ăn thuận lợi.

Phần lễ trong lễ hội Nghinh Ông

Nét độc đáo của lễ Nghinh ông đó chính là toàn bộ các lễ vật dâng tế cho Thánh Thần, Tổ tiên đều mang tính thuần khiết của Phật Giáo. Trong đó phần lễ của lễ hội Nghinh Ông bao gồm các nghi lễ như sau:

1. Lễ Thỉnh Thánh Mẫu
2. Lễ Thỉnh Kinh
3. Lễ Thỉnh Nước
4. Lễ Thỉnh chiêu ứng công
5. Lễ khai kinh
6. Lễ Yết Quan Thánh, Cáo Tiền Hiền
7. Đoàn lễ Hội quán Quảng Đông ra mắt Quan Thánh
8. Đoàn lễ Hội quán Phúc Kiến ra mắt Quan Thánh
9. Lễ chiêu vong linh Tiền Hiền
10. Lễ phóng đăng
11. Lễ phóng sanh
12. Đoàn lễ hội quán Triều Châu ra mắt Quan Thánh
13. Đoàn lễ hội quán Hải Nam ra mắt Quan Thánh
14. Lễ cúng thí thực
15. Lễ cầu quốc thái dân an
16. Lễ thỉnh thuyền

Phần hội trong lễ hội Nghinh Ông

Sau hai ngày tổ chức phần lễ với các nghi lễ lớn nhỏ, sẽ bước vào giai đoạn hai là phần hội, đây cũng là phần đáng quan tâm và gây ấn tượng trong lòng người dân Phan Thiết qua nhiều thế hệ.

Đây cũng chính là đặc trưng trong lễ hội của người Hoa ở Phan thiết so với các nơi khác, người dân quan tâm đến lễ hội này, háo hức với không khí rộn ràng được tham gia vào dòng người, không khí tưng bừng của ngày hội. Sau dâng lễ tại Quan Đế miếu, đoàn Nghinh Ông với gần 1.000 người tham gia xuất phát từ chùa Ông rồi diễu hành qua khắp các con phố nội thành Phan Thiết.

Trong đó, lộ trình của Đoàn Nghinh Ông diễu hành bắt đầu từ Quan Đế Miếu, lần lượt tới những cung đường Trần Phú, ngã bảy bưu điện, các hội quán Phước Kiến, Hội Quán Quảng Đông, Hội Quán Triều Châu, hội quán Hải Nam và quay lại Quan Đế Miếu.

Bạn có thể ghé thăm những cung đường gần các hội quán này vì đoàn diễu hành sẽ đi đến hầu hết các con đường ở thành phố Phan Thiết.

Xem thêm: Lễ hội Kate của người Chăm tại Phan Thiết

Tiết mục múa rồng đặc sắc trong lễ hội Nghinh Ông Phan Thiết

Trên các lộ trình Ông đi qua, mỗi Hội quán sẽ trình diễn những tiết mục đặc sắc của mình như múa hàm hương, gánh hoa, múa tiên học lễ hậu học văn, gánh hoa, múa lân-sư-rồng, thầy trò Đường Tăng đi thỉnh kinh, xe Quan Âm…

Sôi động và hấp dẫn nhất trong lễ hội Nghinh Ông chính là phần biểu diễn của Rồng Xanh Thanh Long nổi tiếng dài 49 m với hơn 100 người điều khiển. Ý nghĩa cầu “mưa thuận giò hoà, ấm no hạnh phúc cho mọi người” của Lễ hội đã lan toả dọc các cung đường.

Nếu bạn đang có ý định du lịch tới Phan Thiết vào dịp hè thì nhất định đừng bỏ lỡ lễ hội truyền thống đậm đà bản sắc này của người Hoa tại thành phố biển xinh đẹp này nhé.

Bài viết Khám phá lễ hội Nghinh Ông – nét đặc sắc trong văn hóa người Hoa tại Phan Thiết đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Vi Vu Phan Thiết.

Sáng 25/10, tại tháp Pô Sah Inư, phường Phú Hài, thành phố Phan Thiết, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức khai mạc Lễ hội Katê năm 2022 và công bố Quyết định của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa Lễ hội Katê của người Chăm tỉnh Bình Thuận vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Dự lễ có Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Minh; ông Bùi Thế Nhân- Giám đốc Sở VHTT&DL; đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể; huyện Hàm Thuận Bắc, huyện Hàm Thuận Nam, cùng các chức sắc tôn giáo, bà con người Chăm và đông đảo du khách.

>> Xem Thêm: Lễ hội Nghinh Ông Phan Thiết

Lễ hội Katê trở thành di sản văn hóa phi vật thể

Với những giá trị và ý nghĩa về lịch sử, văn hóa đặc sắc, ngày 4/4/2022, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành Quyết định số 776 đưa Lễ hội Katê của người Chăm tỉnh Bình Thuận vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Phát biểu tại Lễ khai mạc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Minh gửi lời chúc mừng và chia vui với chính quyền các địa phương, cùng đồng bào Chăm theo đạo Bàlamôn trong tỉnh đã có nhiều tâm huyết gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị Lễ hội Katê, để hôm nay vinh dự được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh và đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị UBND các huyện có đồng bào Chăm Bàlamôn sinh sống quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi cho đồng bào Chăm duy trì và phát huy các giá trị của lễ hội, khuyến khích việc hướng dẫn, phổ biến rộng rãi về nội dung, ý nghĩa và giá trị của lễ hội trong cộng đồng. Chỉ đạo UBND các xã xây dựng kế hoạch tổ chức lễ hội chu đáo, có phương án bảo vệ an ninh trật tự, vệ sinh môi trường… đảm bảo an toàn cho người dân cũng như du khách đến tham dự. Đồng thời, chú trọng giữ gìn, bảo tồn nguyên vẹn phần lễ trong lễ hội, duy trì tổ chức phần hội trong lễ hội với các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao, trò chơi… phù hợp với điều kiện, đặc thù và truyền thống văn hóa của địa phương.

Hình ảnh lễ hội

Trong sáng nay đã diễn ra Lễ thỉnh rước kiệu trang phục Nữ thần Pô Sah Inư. Đây là nghi thức quan trọng nhất của Lễ hội Katê 2022. Sau nghi thức rước y trang là những nghi thức truyền thống như: Mở cửa tháp, tắm bệ thờ Linga- Yoni, lễ mặc trang phục và cúng mừng Katê trước tháp chính…

Một số hình ảnh của lễ hội:

Bài viết Phan Thiết khai mạc Lễ hội Katê năm 2022 đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Vi Vu Phan Thiết.